ارزشیابی و ۹۷ نکته مهم
ارزش یابی یکی از ارکان مهم آموزش و پرورش و بخش جدایی ناپذیر آن است (حسن پاشا شریفی).باید دانست که آموزش و پرورش فرایندی متشکل و به هم پیوسته است که تمام اجزای آن به گونه ای سازمان یافته برای رسیدن به هدفی معین فعالیت می کنند
در پایان هر یک از برنامه های آموزشی معلمان علاقه مندند میزان تغییرات حاصله در رفتار دانش آموزان را بر رسی کنند تا معلوم شود چه اندازه به هدف های مورد نظر نزدیک شده اند این عمل را اصطلاحا ارزشیابی یا امتحان گویند که در نگرش های نوین بر خلاف گذشته دارای هدف های مهم تر و گسترده تری است
اینک ارزشیابی و 97 نکته ی مهم در باره ی آن :
ارزشیابی و ۹۷ نکته مهم
ارزش یابی یکی از ارکان مهم آموزش و پرورش و بخش جدایی ناپذیر آن است (حسن پاشا شریفی).باید دانست که آموزش و پرورش فرایندی متشکل و به هم پیوسته است که تمام اجزای آن به گونه ای سازمان یافته برای رسیدن به هدفی معین فعالیت می کنند
در پایان هر یک از برنامه های آموزشی معلمان علاقه مندند میزان تغییرات حاصله در رفتار دانش آموزان را بر رسی کنند تا معلوم شود چه اندازه به هدف های مورد نظر نزدیک شده اند این عمل را اصطلاحا ارزشیابی یا امتحان گویند که در نگرش های نوین بر خلاف گذشته دارای هدف های مهم تر و گسترده تری است
اینک ارزشیابی و 97 نکته ی مهم در باره ی آن :
1 - ارزشیابی یکی از ارکان هر برنامه ی آموزشی است .
2 - ارزشیابی به طور اخص نظارت اندازه گیری کیفیت ، کمیت و نوع تغییرات حاصل شده در رفتار دانش آموزان است .
3 - ارزش یابی آگاهی از میزان کار آیی و کار آمدی به طور اعم از عوامل موثر در آموزش و پرورش است .
4- ارزش یابی تنها به امتحانات پایانی محدود نمی شود .
5- ارزش یابی وسیله ای کار آمد و بی بدیل است برای هدایت مستمر یاد گیری دانش آموزان .
6 - ارزش یابی برای برنامه ریزی تدریس و تصمیم گیری امری ضروری و پایه ای است .
7- ارزش یابی مطلوب مستقیما در بهبود یاد گیری دانش آموزان موثر است .
8- دانش آموزان نیز از طریق ارزش یابی به نقاط ضعف و قدرت خود پی می برند .
9 - ارزش یابی مستمر باعث مرور و باز تولید مطالب آموخته شده توسط دانش آموزان می شود .
10 - ارزش یابی مستمر نظارت گام به گام بر تحقق هدف های رفتاری است .
11 - معلم از طریق ارزش یابی روش تدریس و طرح درس خودرا ارزیابی می کند .
12- امتحان وسیله ای است مناسب برای تفهیم هدف های درسی به دانش آموزان .
13 - نتایج امتحانات موجب شناخت تفاوت های فردی دانش آموزان می شود .
14- امتحان نباید وسیله ی تهدید امنیت روانی دانش آموران شود .
15- ارزش یابی دانش آموزان نباید تحت تاثیر قضاوت شخصی و حالات عاطفی معلم قرار گیرد .
16- در جریان ارزش یابی باید سعی کرد فضای روانی مناسب و خالی از اضطراب را برای دانش آموزان فراهم کرد .
17 - سوال های امتحانی باید با محتوای مواد آموزشی سازگار باشد .
18 - سوال های امتحانی را باید از مطالب مهم تر محتوای آموزشی که بریادگیری آنها تاکید شده است طرح کرد .
19 - سوال های امتحانی باید توانایی دانش آموزان را در سطوح مختلف یاد گیری بسنجد .
20 - سوال های امتحانی باید معرف واقعی هدف های آموزش درس مورد نظر باشند . ( سنجش کار آمد )
21 - خطای اندازه گیری آزمون باید کمتر باشد تا باعث اعتبار آن شود .
22 - هدف نهایی از انجام امتحان بهبود کیفیت یادگیری است.
23- در طراحی سوال های امتحانی از جدول های دو بعدی ( هدف های رفتاری ، فهرست محتوا ) استفاده شود .
24 - با توجه به برایند یاد گیری ها از انواع ابزار آزمون استفاده شود .
25- متن سوال های امتحانی با بیانی ساده روشن و دور از ابهام نوشته شود .
26 - از طرح پرسش های چند پهلو و گمراه کننده جدا اجتناب کنید .
27- متن سوالات را بصورت جملات مثبت بنویسید .
28 - سوال های امتحانی را عینا مانند سوالات کتاب و به صورت کلیشه ای ننویسید .
29 - از دادن حق انتخاب برای دانش آموزان برای اینکه از میان سوالها چند سوال را انتخاب کنند و پاسخ دهند خود داری کنید .
30 - هر سوال امتحان باید مستقل ازسوالات دیگر باشد .
31- سوال های امتحانی را از ساده به مشکل بنویسید .
32 - اگر امتحان دارای سوالات متنوع است آنها را گروه بندی کنید و سوال های هر گروه را به دنبال هم بنویسید .
33 - سوالات کتبی را طوری بنویسید که به آسانی خوانده شود .
34 - سوال ها را با فاصله ی مناسب بنویسید .
35 - سوال های انشایی را در برگه های جداگانه و سوالات عینی را نیز در برگه های جداگانه بنویسید و در امتحان ابتدا سوال های عینی را به دانش آموزان بدهید بعد سوالات انشایی را .
36 - ایجاد شرایط فزیکی و عاطفی مناسب در جلسه ی امتحان ضروری است .
37 - فضای امتحان باید خالی از عوامل بر هم زننده تمرکز حواس دانش آموزان باشد.
38- در جلسات امتحانی با فرد فرد دانش آموزان رابطه ی دوستانه بر قرار کنید .
39- دانش آموزان را در مورد نحوه ی امتحان راهنمایی کنید .
40- ورقه های امتحانی را بصورت نا شناخته تصحیح کنید .
41 - در تصحیح اوراق امتحانی ابتدا سوال اول را در تمام اوراق تصحیح کنید سپس سوال دوم و به همین ترتیب تا آخر .
42 - محتوای سوال های امتحان را ازآنچه تدریس شده است استخراج کنید
43- سعی شود سوال های امتحانی پایائی و ثبات داشته باشند .
44 - سوال های مرحله ای را طوری طرح کنید که دانش آموزان بتوانند در یک جلسه درس به آنها پاسخ دهند و دنباله ی امتحان به زنگ تفریح نکشد که باعث حواس پرتی دانش آموزان شود.
45 - ارزش یابی را جزئی از آموزش بدانید نه به عنوان نقطه ی پایان تدریس .
46- راهبرد های آموزش و ابزار ارزش یابی باید با هم سازگاری داشته باشند .
47- سوال های امتحانی طوری طرح نشوند که فقط محفوظات دانش آموزان را بسنجند .
48- از طرح سوال های بسیار سخت و بسیار آسان خود داری شود .
49 - ارزش یابی نباید جای هدف های آموزش را بگیرد و به عنوان هدف مطرح شود .
50- ارزش یابی و امتحان را همانند سایر فعالیت های آموزشی بدانیم .
51 - ارزش یابی تنها برای صدور جواز عبور دانش آموز از یک پایه به پایه ی دیگر نیست .
52 - ارزش یابی باید وسیله ی پیش بینی باشد یعنی نشان دهد دانش آموز در چه زمینه ای می تواند به موفقیت برسد.
53- ارزش یابی را نباید صرفا به خاطر نمره دادن و مقایسه ی دانش آموزان و تعیین افراد قوی و ضعیف به کار برد.
54 - در ارزش یابی به نتیجه ی عملکرد شاگردان در پاسخ به سوال های مطرح شده اکتفا نکنید .
55 - در ارزش یابی خود را محدود به انواع سوالات کتبی و شفاهی نکنید
56 - ارزش یابی تدریجی و تراکمی باید به طور غیر مستقیم و بدون اعلام قبلی صورت گیرد .
57 - ایجاد محیط رعب و وحشت برای امتحان دانش آموزان مضطرب را مضطرب تر می کند .
58 - انتظارات خود را از دانش آموزان در مورد امتحان مشخص کنید .
59 - تاکید بیش از حد بر ارزش نمره بالا و منوط کردن ارزشمندی کودک به نتایج امتحانات وی باعث بالا رفتن اضطراب در بچه ها می شود .
60 - نمره دادن فقط جزئی از فرایند ارزش یابی است .
61 - ارزش یابی باید بلافاصله پس از تعیین هدف های آموزشی معلوم شود .
62 - سوال ها باید واضح و روشن طرح شوند و زیاد طولانی نباشند .
63 - امتحانات نباید بر تمام ضوابط و موازین آموزشگاه حکومت کند .
64 - هدف از ارزش یابی و امتحان شناختن و شناساندن است .
65- نسبت به امتحان نگرش مثبت ایجاد کنید .
66 - موفق نشدن در امتحانات را نمی توان فقط به خود دانش آموز و فعالیت های او نسبت داد .
67 - شیوه پرسش خود را از مطالب تدریس شده برای دانش آموزان مشخص کنید .
68 - جلسات امتحانی را با کلام زیبا و آرام بخش الهی شروع کنید .
69 - عدم موفقیت دانش آموزان را در امتحان دال بر بدی شخصیت آنها ندانید .
70 - سوال های امتحانی را با عنایت به هدف های رفتاری طراحی کنید .
71 - هیچ یک از آزمون ها به تنهایی ارزش یابی دقیقی از فرایند یاد گیری و پیشرفت تحصیلی به حساب نمی آیند .
72- ارزش یابی خود را به یک نوع وسیله ی سنجش محدود نسازید
73- در هر امتحان عدالت را حاکم کنید و شرایط یکسانی برای همه به وجود آورید .
74 - اگر ارزش یابی به نحو شایسته انجام نگیرد اثر منفی بر یاد گیری می گذارد .
75 - آموزش و ارزیابی باید هدف های یکسانی را دنبال کنند .
76 - هدف از امتحان غافل گیر کردن دانش آموزان نیست .
77- یکی از ویژگی های ارزش یابی مطلوب کار آمد بودن آن است .
78 - تعداد سوال های مربوط به یک هدف و یک محتوا باید متناسب با اهمیت آنها باشد.
79 - یک آزمون باید قدرت تشخیص داشته باشد .
80- در اجرای امتحان نباید به سرعت در پاسخ دادن اهمیت زیادی داد .
81 - استفاده از چهار یا پنج نوع سوال متفاوت در یک آزمون امتیاز با حساب نمی آید.
82 - معلم نباید یک نوع سوال را بر انواع دیگربرتری دهد و همواره از آن استفاده کند .
83 - سوال های امتحانی را با دقت طرح کنید و به طور خوانا بنویسید .
84 - اگر دانش آموزان هنگام امتحان سوال داشته باشند باید به آنها پاسخ داد اما آنها را تشویق به سوال کردن نکنید.
85 - خواندن سوالات امتحانی برای دانش آموزان ضرورت ندارد مگر دانش آموزانی که مشکل خواندن داشته باشند .
86 - تردید در روایی یک آزمون احتمال تقلب را افزایش می دهد .
87 - اضطراب زیاد در جلسه ی امتحان باعث افت عملکرد دانش آموزان می شود .
88 - دادن ضریب بیشتر به سوال هایی که توانایی و استعداد مهم تری را می سنجد منطقی است .
89 - نمرات خام هر امتحان در نفس خود معنای زیادی ندارند .
90 - یک آزمون هر اندازه هم خوب باشد آگر به نحو شایسته اجرا و نمره گذاری نشود روایی و اعتبارآن به خطر می افتد.
91 - در آگهی (قسمت مشخصات) هر آزمون نه تنها باید تاریخ برگزاری آن بلکه تعداد سوالات و نوع آنها را نیز مشخص کنید .
92- آموزش ارزش یابی و نمره گذاری باید هدف های یکسانی داشته باشند .
93 - تغییرات نظام آموزشی باید در راستای بنیادی نظام سنجش و ارزشیابی باشد .
94 - نمره خام به تنهایی بیان کننده میزان پیشرفت یا عملکرد دانش آموزان نیست .
95 - به ارزشیابی در حیطه های نگرشی و مهارتی بیش تر توجه کنید .
96 - ارزشیابی باید بتواند فراگیران را در امر یاد گیری کمک کند .
97 - به ارزشیابی های گروهی به خصوص در کلاس های ابتدایی بها دهید .
